Bilişsel Davranışçı Terapi

Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT); depresyon, anksiyete bozuklukları, alkol ve madde bağımlılığı, evlilik sorunları, yeme bozuklukları ve ciddi ruhsal rahatsızlıkları içeren geniş problemler skalasında etkili olarak gösterilen psikolojik tedavi şeklidir.

School Counselor And Pupil.jpg

Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT); depresyon, anksiyete bozuklukları, alkol ve madde bağımlılığı, evlilik sorunları, yeme bozuklukları ve ciddi ruhsal rahatsızlıkları içeren geniş problemler skalasında etkili olarak gösterilen psikolojik tedavi şeklidir. Çok sayıda araştırma çalışmaları, BDT’nin hayat kalitesi ve işlevinde önemli ilerlemelere sebep olduğunu öne sürmektedir. Bir çok çalışmada, BDT’nin psikiyatrik ilaç tedavisi ve psikolojik terapinin diğer modelleri kadar etkili ya da onlardan daha etkili olduğu gösterilmiştir.

            BDT’deki ilerlemelerin hem klinik pratiği hem de araştırmayı temel aldığını vurgulamak önemlidir. Gerçekten de BDT, geliştirilen yöntemlerin gerçekten değişime sebep olduğuna dair bol miktarda bilimsel kanıtın bulunduğu bir yaklaşımdır. Bu açıdan BDT, diğer birçok psikolojik tedavi biçimden farklıdır.

BDT birkaç temel ilkeye dayanır:

  1. Psikolojik sorunlar, kısmen, hatalı ya da işlevsel olmayan düşünme biçimlerine dayanır.

  2. Psikolojik sorunlar, kısmen, işe yaramayan öğrenilmiş davranışlar kalıplarına dayanır.

  3. Psikolojik sorunlardan muzdarip insanlar, onlarla başa çıkmanın daha iyi yollarını öğrenebilir, böylece semptomlarını hafifletebilir ve yaşamlarında daha etkili hale gelebilirler.

BDT tedavisi genelde düşünce kalıplarını değiştirme çabalarını içerir. Bu stratejiler:

  • Kişinin sorun yaratan düşünce çarpıtmalarını tanımak ve ardından bunları gerçekliğin ışığında yeniden değerlendirmeyi öğrenmek,

  • Başkalarının motivasyonunu ve davranışlarını daha iyi anlamak,

  • Zor durumlarla başa çıkmak için problem çözme becerilerini kullanmak,

  • Kişinin kendi yeteneklerine karşı daha büyük bir güven duygusu geliştirmeyi öğrenmek şeklinde olabilir.

 

BDT tedavisi ayrıca genelde davranış kalıplarını değiştirme çabalarını içerir. Bu stratejiler:

  • Korkularından kaçmak yerine onlarla yüzleşmesi,

  • Başkalarıyla potansiyel olarak problemli etkileşimlere hazırlanmak için rol oynamayı kullanması,

  • Kişinin zihnini sakinleştirmeyi ve zihnini rahatlatmayı öğrenmesi adımlarını içerebilir.

BDT uygulayan terapistler bu stratejilerin hepsini kullanmazlar. Bunun yerine, psikolog ve danışan/hasta, soruna ilişkin bir anlayış geliştirmek ve bir tedavi stratejisi belirlemek için işbirlikçi bir tarzda birlikte çalışırlar.

            BDT, bireylerin kendi terapistleri olmayı öğrenmeleri konusunda yardımcı olmaya önem verir. Seans içi alıştırmaların yanı sıra seans dışındaki “ev ödevi” alıştırmaları yoluyla, danışanların/hastaların kendi düşüncelerini, sorunlu duygu ve davranışlarını değiştirmeyi öğrenebilecekleri baş etme becerilerini geliştirmelerine yardımcı olur.

            BDT uygulayan terapistler, kişinin zorlanmalarına neyin yol açtığından ziyade, kişinin mevcut yaşamında neler olup bittiğine odaklanır. Kişinin geçmişi hakkında belirli bir miktarda bilgiye ihtiyaç vardır, ancak odak noktası öncelikle yaşamla daha etkili başa çıkma yolları geliştirmek için zamanda ilerlemektir.

Kaynaklar

*”American Psychological Association (APA Div. 12 Society of Clinical Psychology)”sitesinde yer alan “What is Cognitive Behavioral Therapy?” başlıklı yazının çevirisi. https://www.apa.org/ptsd-guideline/patients-and-families/cognitive-behavioral

turuncupsikiyatri_logo (1).png

Meram Klinik

Turuncu Psikiyatri Psikoterapi Merkezi

Aşkan Mah. Meram Yaka Cad.

Yunuscan İş Merkezi 1.Kat No:102

Meram/Konya  

Tel: 0533 478 00 42

Whatsapp: 0533 478 00 42

mmmm_edited.jpg

Uzm. Kl. Psikolog

Boğaziçi Üniversitesi